Simon Tisdall, biên tập viên The Guardian ngày 25/9 bình luận trên báo này, chế độ "xoay trục sang châu Á" của Tổng thống Mỹ Barack Obama đã thất bại. TQuốc đang trong công đoạn (hoàng kim của) uy quyền.
Chả hạn điển hình được Simon Tisdall đưa ra để chứng minh cho nhận định của bản thân mình, là trường phù hợp nhà chỉ huy Đài Loan Thái Anh Văn. Bà đã tấn công mất 25% sự ủng hộ sau một số bốn tuần ngắn ngủi lên cầm quyền bằng một chiến thắng vang lừng, chỉ vì Trung Quốc.
Cho rằng Dân tiến đảng và bà Thái Anh Văn theo đuổi chương trình "Đài Loan độc lập", Bắc Kinh đã đình chỉ chính thức trục đường dây hot nguy cấp, chấm dứt các hoạt động dàn xếp với Đài Bắc, nơi Trung Nam Hải vẫn coi là một "tỉnh nổi loàn" của Trung Quốc, đang chờ thống nhất.
Nghiêm trọng hơn, China đã có chính sách hạn chế khách vãn lai sang Đài Loan. Hoạt động đầu cơ kinh doanh giữa nhì bờ eo đại dương cách đây không lâu cũng bị đình trệ, thay vì phát triển như dưới thời ông Mã Anh Cửu.
Bà Thái Anh Văn phải đương đầu với áp lực mâu thuẫn.
Dân chúng Đài Loan thì ước muốn quan hệ phù hợp tác kinh tế qua hai bờ eo biển ngặt nghèo hơn, nhưng lại giữ kẽ thức bản thân mình là người Đài Loan chứ chẳng phải Trung Quốc, một điều Bắc Kinh không chấp nhận.
| Tàu Mỹ tuần tra ở Biển Đông không ngăn nổi bước chân bành trướng của TQuốc, ảnh: The New York Times. |
Chủ toạ China Tập Cận Bình đã cảnh báo, thống nhất Đài Loan chẳng thể trì hoãn vô thời hạn. Bắc Kinh phát triển sức mạnh quân sự và những gợi ý của cánh diều hâu rằng, có thể sử dụng vũ lực để thống nhất Đài Loan, chuyện mâu thuẫn mà bà Thái Anh Văn phải đương đầu là điều hoàn toàn dễ hiểu.
Tình thế lui tới lưỡng nan này - làm cho thế nào để sản xuất quan hệ mang tính xây đắp với Trung Quốc mà không tác động hoặc phải từ bỏ lợi ích quốc gia - đang dần trở thành điều nguy hiểm hơn.
Điều này được san sẻ bởi các non sông trên toàn khu vực Đông Á, từ Indonesia tới Philippines, vn, Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia và Singapore. Tình thế lưỡng nan là tương tự nhau, nhưng cách đối phó của mỗi nước thì có khác biệt.
Dẫn đến hiện trạng này theo Simon Tisdall, khởi thủy chú yếu là vai trò và ảnh hưởng của Hoa Kỳ đã suy giảm, biểu thị qua chiến lược "xoay trục sang châu Á - Thái Bình Dương" và TPP.
Việc Hoa Kỳ không có khả năng rõ ràng để chặn lại TQuốc xây dựng đảo nhân tạo ở khu vực (Bắc Kinh dancing vào) mâu thuẫn trên Biển Đông là bằng cớ rõ nét nhất cho thấy, chiến lược xoay trục sang châu Á là rỗng tuếch.
Thông tin về các hoạt động xây đắp mới của TQuốc ở khu vực này sinh ra (dày thêm) mỗi tuần. Bất chấp qui định, bỏ dở các nước láng giềng, TQuốc đơn phương đòi 80% quy mô Hồ Đông.
Các hoạt động tuần tra kiểm soát an ninh tự do hàng hải mà Mỹ bắt đầu ở Hồ Đông gần như rất ít tính năng. Phán quyết Trọng tài bị Bắc Kinh chưng bỏ thẳng thừng.
Một vài nhà quan sát còn nhận thấy thêm các động cơ thầm kín đáo khác của Trung Nam Hải. Việc xây đắp đảo nhân tạo ở Trường Sa cũng như khiêu khích Nhật Bạn dạng ở Hoa Đông còn nhằm mục đích cô lập Đài Loan, sẵn sàng môi trường kế hoạch cho kĩ năng sử dụng vũ lực.
Kiếm được thức được sự yếu kém của Mỹ đã làm các bạn hữu của Hoa Kỳ phải mua cách thức tự lo cho bản thân.
Tuần trước quân đội Đài Loan khởi đầu tham gia vào hoạt động bảo kê đảo Ba Bình (Trường Sa, Khánh Hòa, Việt Nam, đảo bị Đài Loan chiếm đoạt đóng phi pháp), thay vì giao cho hải tuần.
Đáng kể hơn là Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte tuần trước tuyên bố, chấm dứt thích hợp tác hàng hải với Mỹ ở Đại dương Đông. Những phát biểu chỉ trích Hoa Kỳ của ông có thể chưa chắc đã phải là một ý tưởnrg, nhưng chắc chắn Bắc Kinh bằng lòng.
Sự "bất lực" của ông Obama trước Trung Nam Hải cũng làm ông Shinzo Abe phải thúc đẩy nhanh chóng tái thiết bị kỹ năng tác chiến cho quân đội. Ứng phó với Bắc Triều Tiên chỉ là cái cớ. Mối niềm nở thực sự của Tokyo chính là China.
Nguồn:
https://www.theguardian.com/commentisfree/2016/sep/25/obama-failed-asian-pivot-china-ascendant
Xem nhiều hơn: tin tức nhanh về biển đông
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét